بسیاری از طلافروشی‌ها و کارگاه‌های طلاسازی برای خرید موجودی، توسعه‌ی مغازه یا تأمین نقدینگی در روزهای پرنوسان بازار، از بانک وام می‌گیرند. اما وقتی نوبت به ثبت آن در دفاتر می‌رسد، سؤال‌های زیادی پیش می‌آید: مبلغ وام درآمد است یا بدهی؟ قسطی که هر ماه پرداخت می‌شود کلاً هزینه است؟ سود بانک کجا ثبت شود؟ اگر وام درست ثبت نشود، سرمایه‌ی کل و سود و زیان شما به‌شکل غیرواقعی بالا یا پایین نشان داده می‌شود. در این مقاله گام‌به‌گام توضیح می‌دهیم سند حسابداری وام بانکی چگونه زده می‌شود و یک نرم افزار حسابداری طلا مثل پویا گلد چطور این کار را ساده می‌کند.
وام بانکی در حسابداری چیست؟ درآمد نیست، بدهی است
مهم‌ترین نکته که بیشتر خطاها از آن شروع می‌شود این است: پولی که از بانک به‌عنوان وام دریافت می‌کنید، درآمد شما نیست. شما در ازای این پول به بانک بدهکار شده‌اید. پس دریافت وام هیچ اثری روی سود و زیان ندارد؛ فقط از یک طرف موجودی بانک یا صندوق شما زیاد می‌شود و از طرف دیگر بدهی شما به بانک به همان اندازه بالا می‌رود. سرمایه‌ی واقعی شما در لحظه‌ی دریافت وام تغییری نمی‌کند.
در عوض، «سود» یا «کارمزد» وام که بانک از شما می‌گیرد، هزینه‌ی واقعی است و باید در هزینه‌ها ثبت شود؛ چون پولی است که از دست داده‌اید و چیزی در ازایش به دارایی شما اضافه نشده است.
اطلاعاتی که قبل از ثبت سند وام لازم دارید
گام اول: ثبت سند دریافت وام
در زمان واریز وام، دو طرف سند به این صورت است: حساب بانک (یا صندوق) بدهکار می‌شود چون پول وارد آن شده، و حساب «وام بانک» به‌عنوان یک طرف حساب بستانکار می شود . دقت کنید حتما باید فقط حساب وام بانک را از نوع اشخاص تعریف کنید . چون شما به آن بدهکار شده اید مانند یک شخص . در نرم افزار حسابداری طلا پویا گلد کافی است بانک وام‌دهنده را یک‌بار به‌عنوان یک حساب مستقل تعریف کنید تا مانده‌ی بدهی شما به آن همیشه جدا و خوانا دیده شود.
مثال عددی دریافت وام
فرض کنید یک طلافروشی ۵۰۰ میلیون تومان وام از بانک می‌گیرد و بانک ۱۰ میلیون تومان کارمزد را همان ابتدا کسر می‌کند. در نتیجه ۴۹۰ میلیون تومان به حساب واریز می‌شود. سند درست این است: حساب بانک ۴۹۰ میلیون بدهکار، هزینه‌ی کارمزد بانکی ۱۰ میلیون بدهکار، و حساب وام بانک ۵۰۰ میلیون بستانکار. یعنی بدهی شما کل مبلغ وام است، نه فقط مبلغی که به دستتان رسیده. اعداد این مثال فرضی هستند.
گام دوم: ثبت سند پرداخت قسط
هر قسط وام از دو بخش تشکیل شده است: بخشی که از اصل بدهی کم می‌کند و بخشی که سود بانک است. اشتباه رایج این است که کل مبلغ قسط را هزینه ثبت کنند؛ در این صورت سود شما کمتر از واقعیت نشان داده می‌شود و بدهی به بانک هم هیچ‌وقت در دفاتر کم نمی‌شود.
مثال عددی پرداخت قسط
اگر قسط ماهانه‌ی شما ۲۵ میلیون تومان باشد و طبق جدول بانک ۱۸ میلیون آن اصل و ۷ میلیون آن سود باشد، در سند پرداخت، حساب وام بانک ۱۸ میلیون بدهکار، هزینه‌ی سود وام ۷ میلیون بدهکار و حساب بانکی که از آن واریز کرده اید ۲۵ میلیون بستانکار می‌شود. در پایان، فقط همان ۷ میلیون روی سود و زیان ماه اثر می‌گذارد. اعداد این مثال فرضی هستند.
اگر جدول اصل و سود اقساط را ندارید
برخی بانک‌ها جدول تفکیکی ارائه نمی‌دهند. در این حالت می‌توانید کل سود وام را از اختلاف «جمع کل اقساط» و «اصل وام» به دست بیاورید و آن را به‌طور مساوی بین اقساط تقسیم کنید. این روش ساده‌شده، برای اکثر طلافروشی‌ها دقت کافی دارد و از ثبت کل قسط به‌عنوان هزینه بسیار درست‌تر است. اگر دقت بیشتری لازم دارید، جدول اقساط را از بانک درخواست کنید.
وام طلایی و قرض از همکار؛ وقتی بدهی به گرم است
در بازار طلا، همیشه وام به ریال نیست. گاهی طلافروش از یک بنکدار یا همکار طلای آبشده قرض می‌گیرد و قرار است بعداً همان وزن را با عیار مشخص برگرداند. این نوع بدهی را نباید به ریال تبدیل و ثبت کنید؛ چون با تغییر نرخ طلا، مبلغ ریالی آن هر روز فرق می‌کند. در نرم افزار حسابداری طلا پویا گلد، مانده‌ی هر طرف حساب به‌صورت طلایی، ریالی، ارزی و سکه جدا نگه داشته می‌شود، پس بدهی طلایی شما به همکار دقیقاً به گرم و عیار دیده می‌شود. برای جزئیات بیشتر، مقاله‌ی حسابداری طلای آبشده را بخوانید.
ضمانت‌ها و سپرده‌های بلوکه‌شده
چک یا سفته‌ای که به‌عنوان ضمانت به بانک می‌دهید، تا وقتی وصول نشده بدهی جدیدی ایجاد نمی‌کند و نباید دوباره ثبت شود؛ فقط برای پیگیری آن را یادداشت کنید. اما اگر بانک بخشی از وام یا سپرده‌ی شما را بلوکه کرده، آن مبلغ هنوز متعلق به شماست و باید به‌عنوان سپرده یا مطالبه از بانک ثبت شود، نه به‌عنوان هزینه. نحوه‌ی ثبت چک‌ها را در مقاله‌ی ثبت چک، نقدینگی و حساب مشتری ببینید.
اشتباهات رایج در ثبت وام بانکی
نرم افزار حسابداری طلا پویا گلد در ثبت وام چه کمکی می‌کند؟
جمع‌بندی
سند حسابداری وام بانکی دو قانون ساده دارد: دریافت وام بدهی است نه درآمد، و از هر قسط فقط سهم سود هزینه است. اگر این دو را رعایت کنید، تراز، سرمایه و سود و زیان شما واقعی خواهد بود. با نرم افزار حسابداری طلا پویا گلد، بدهی ریالی به بانک و بدهی طلایی به همکار هر کدام در جای خود ثبت می‌شوند و هیچ قسطی از چشم شما دور نمی‌ماند. اگر هنوز برنامه‌ی خود را انتخاب نکرده‌اید، مقاله‌ی ۱۰ ویژگی ضروری نرم افزار حسابداری طلا را ببینید.
برای مدیریت حرفه‌ای حسابداری طلا و جواهر خود، با برنامه حسابداری طلا پویا آشنا شوید.
مشاهده‌ی محصولات